Waarom herdenken en vieren?

Laura Dekker | 5 oktober 2022

Meer dan 75 jaar geleden eindigde de Tweede Wereldoorlog. Vandaag de dag zijn er nog maar weinig mensen die deze oorlog bewust hebben meegemaakt, waardoor steeds minder mensen het verhaal als ooggetuige kunnen vertellen. Ook vandaag de dag vinden verschrikkelijke oorlogen plaats op verschillende plekken in de wereld. Waarom dan toch, elk jaar weer, de Tweede Wereldoorlog herdenken? Wat schieten we daar mee op? En wat is jouw mening over 4 en 5 mei?

4 mei: Nationale Herdenking

Al bijna tachtig jaar geleden, op 9 mei 1945, was Nederland voor het eerst stil voor alle slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. In de jaren daarna groeide 4 mei uit tot de nationale herdenkingsdag, op dat de oorlog nooit vergeten zou worden. In heel het land vinden op deze dag herdenkingen plaats.

Het bekendste beeld van de Nationale Herdenking is de herdenking die jaarlijks op de Dam in Amsterdam wordt gehouden. Hier worden om stipt 20:00 alle oorlogsslachtoffers herdacht met twee minuten stilte. Dit zijn mensen die overleden zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar ook in andere oorlogen en tijdens vredesmissies in latere jaren.

Voor, tijdens en na 20:00

Voordat de twee minuten stilte beginnen, komen de koning, de koningin, de minister-president, de burgemeester van Amsterdam en de Voorzitter van het Nationaal Comité 4 en 5 mei de Dam opgelopen. Zij worden vergezeld door andere gasten.

Al voor 20:00 leggen de koning en koningin de eerste van tien kransen. In de minuten voor 20:00 wordt de muziek ‘Tot de Doden’ gespeeld. Daarna speelt een trompettist de taptoe. De taptoe is precies om 20:00 afgelopen, waarna de twee minuten stilte beginnen.

Na de twee minuten stilte wordt het Wilhelmus gespeeld. Na de twee minuten stilte en het Wilhelmus is het altijd een jongere die de stilte als eerste verbreekt. Dit wordt gedaan met een vrijheidsgedicht dat ze op Dam mogen voordragen. Na het vrijheidsgedicht worden nog negen kransen gelegd, voor verschillende groepen mensen die tijdens de oorlog zijn omgekomen. Na de kransenlegging volgt er een toespraak. De laatste jaren werd de toespraak gegeven door Femke Halsema (2022), André van Duin (2021) en Koning Willem-Alexander (2020).

VRAGEN OVER 4 MEI

1. Wie herdenk jij op 4 mei?

2. Op welke manier(en) doe jij mee aan de herdenking op 4 mei?

3. Vind je het belangrijk om ook in de toekomst op 4 mei te blijven herdenken?

5 mei: Bevrijdingsdag

Na de Nationale Dodenherdenking is het een dag later tijd voor Bevrijdingsdag. Deze dag is bedacht door het verzet, dat niet wilde dat op dezelfde dag herdacht en gevierd werd. Daarom vieren we elk jaar op 5 mei dat Nederland in 1945 bevrijd is en dat we sindsdien in vrijheid leven. Dat is al bijna tachtig jaar, en daar mogen we heel gelukkig mee zijn.

Vrijheid vieren kan op veel verschillende manieren. Zo kun je bijvoorbeeld:

* Het aansteken van het Vrijheidsvuur door de premier bekijken;
* Meezingen met het 5 mei-concert in Amsterdam;
* Thuis de vlag uithangen;
* Naar een van de Bevrijdingsfestivals gaan;
* Bij een Vrijheidsmaaltijd aansluiten.

VRAGEN OVER 5 MEI:

1. Hoe vier jij de vrijheid op 5 mei?

2. Wat heb jij nodig om je vrij te voelen?

3. Vind je het belangrijk om ook in de toekomst op 5 mei de vrijheid te blijven vieren?

Vergelijk je antwoorden met die van een klasgenoot. Waar zitten jullie overeenkomsten en verschillen?

Aan de slag

Benieuwd naar de mening van je klasgenoten over deze onderwerpen? Klik hier voor films met vragen en stellingen om in de klas te bespreken.

Cookie toestemming
Om de gebruikerservaring te verbeteren gebruiken wij geanonimiseerde analytische cookies.